“ખેડૂતો માટે માઠા સમાચાર: હવામાન વિભાગનો મોટો દાવો- આ વર્ષે નબળું રહેશે ચોમાસું, વધશે ચિંતા”

દેશભરમાં તીવ્ર ગરમી વચ્ચે, ચોમાસાને લઈને ચિંતાજનક સંકેતો સામે આવ્યા છે. ભારતીય હવામાન વિભાગ (IMD) એ આગાહી કરી છે કે જૂન અને સપ્ટેમ્બર 2026 વચ્ચે આવનાર દક્ષિણપશ્ચિમ ચોમાસું સામાન્ય કરતાં ઓછું હોઈ શકે છે. હવામાન વિભાગના મહાનિર્દેશક મૃત્યુંજય મહાપાત્રાએ જણાવ્યું હતું કે આ વર્ષે દેશમાં કુલ વરસાદ લાંબા ગાળાના સરેરાશ (LPA) ના માત્ર 90 ટકા રહેવાની શક્યતા છે.

IMD અનુસાર, આ સ્પષ્ટ સંકેત છે કે દેશના ઘણા ભાગોમાં “સામાન્યથી ઓછો ચોમાસું”, એટલે કે સામાન્યથી ઓછો વરસાદ પડી શકે છે. ખાસ કરીને ઉત્તરપશ્ચિમ ભારત, મધ્ય ભારત અને દક્ષિણ દ્વીપકલ્પીય પ્રદેશોમાં સરેરાશથી ઓછો વરસાદ થવાની અપેક્ષા છે. જોકે, ઉત્તરપૂર્વ ભારતમાં સામાન્ય વરસાદની અપેક્ષા છે.

હવામાન વિભાગે જણાવ્યું હતું કે ચોમાસાનો મુખ્ય ક્ષેત્ર – જે ખેતી માટે સૌથી મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવે છે – આ વર્ષે પણ નબળો પડી શકે છે. આની સીધી અસર ખરીફ પાક, જળસંગ્રહ અને ગ્રામીણ અર્થતંત્ર પર થવાની સંભાવના છે.

આ અસર ફક્ત જૂનમાં જ દેખાશે.

IMD એ જૂન 2026 માટે ચેતવણી પણ જારી કરી છે. વિભાગ અનુસાર, જૂનમાં દેશભરમાં સરેરાશ વરસાદ સામાન્ય કરતાં ઓછો એટલે કે 92 ટકાથી ઓછો રહેવાની ધારણા છે. ઉત્તર પશ્ચિમ ભારત, ઉત્તરપૂર્વ ભારત અને દક્ષિણ ભારતના કેટલાક ભાગો સિવાય, મોટાભાગના પ્રદેશોમાં વરસાદની ખાધ રહી શકે છે.

આ સાથે, તાપમાન અંગે એક ભયાનક આગાહી પણ બહાર આવી છે. હવામાન વિભાગે આગાહી કરી છે કે જૂનમાં દેશના મોટાભાગના ભાગોમાં મહત્તમ તાપમાન સામાન્ય કરતાં વધુ રહેશે. આનો અર્થ એ છે કે લોકોને લાંબા સમય સુધી ગરમીનો સામનો કરવો પડી શકે છે.

આ રાજ્યોમાં ગરમીના દિવસો વધવાના છે

IMD અનુસાર, ઉત્તર પ્રદેશ, હરિયાણા, પંજાબ, બિહાર, ઓડિશા, છત્તીસગઢ, ગુજરાત અને આંધ્રપ્રદેશમાં ગરમીના દિવસોની સંખ્યા સામાન્ય કરતાં વધુ હોઈ શકે છે. મહારાષ્ટ્ર, તેલંગાણા, હિમાચલ પ્રદેશ અને તમિલનાડુના કેટલાક ભાગોમાં પણ ભારે ગરમીની અપેક્ષા છે. જોકે, રાજસ્થાન અને ઝારખંડ માટે થોડી રાહત છે, જ્યાં ગરમીના દિવસોની સંખ્યા સામાન્ય કરતાં ઓછી રહેવાની આગાહી છે.

કૃષિ અને અર્થતંત્ર પર અસર થવાની આશંકા

નબળા ચોમાસાની અસર ફક્ત હવામાન પૂરતી મર્યાદિત નથી. ભારતની મોટી વસ્તી અને ખેતી હજુ પણ ચોમાસાના વરસાદ પર આધાર રાખે છે. જો વરસાદ ઓછો પડે તો ચોખા, કઠોળ અને તેલીબિયાં જેવા ખરીફ પાકોની વાવણી પર અસર પડી શકે છે. આનાથી ખાદ્ય ફુગાવો વધી શકે છે અને ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં આર્થિક દબાણ વધી શકે છે.

હવામાનશાસ્ત્રીઓ કહે છે કે આગામી થોડા અઠવાડિયામાં ચોમાસાની પ્રગતિ પર નજીકથી નજર રાખવાની જરૂર પડશે, કારણ કે શરૂઆતના સંકેતો આ વર્ષે સામાન્ય કરતાં ઓછા વરસાદ તરફ નિર્દેશ કરે છે.