October 29, 2026
હવામાન નિષ્ણાત અંબાલાલ પટેલે ગુજરાતના ખેડૂતો અને સામાન્ય નાગરિકો માટે એક ચોંકાવનારી આગાહી કરી છે. દિવાળીના તહેવારો પૂરા થતાંની સાથે જ, નવા વર્ષમાં રાજ્યના હવામાનમાં મોટો ફેરફાર જોવા મળી શકે છે. શિયાળાની શરૂઆતમાં જ કમોસમી વરસાદ—જેને સ્થાનિક ભાષામાં ‘માવઠું’ કહેવામાં આવે છે—થવાની પ્રબળ શક્યતા છે.
આ સંભવિત વરસાદ પાછળનું મુખ્ય કારણ ‘અર્નાબ’ (Arnab) નામની ચક્રવાતી પ્રણાલી છે. હાલમાં, આ પ્રણાલી સમુદ્ર પર ‘ડીપ ડિપ્રેશન’ (ઊંડા હવાનું દબાણ) માં ફેરવાઈ ગઈ છે અને ધીમે ધીમે આગળ વધી રહી છે. ‘ડીપ ડિપ્રેશન’ એટલે કે વાતાવરણીય દબાણનો એક એવો વિસ્તાર, જે મોટી માત્રામાં ભેજ અને વાદળોને પોતાની તરફ ખેંચે છે.
જેમ જેમ આ પ્રણાલી આગળ વધશે, તેમ તેની સીધી અસર પૂર્વ મધ્યપ્રદેશ અને ગુજરાતના વિવિધ ભાગોમાં જોવા મળશે. હવામાનની આ બદલાતી સ્થિતિને કારણે, આજથી રાજ્યભરમાં પવનની ગતિમાં નોંધપાત્ર વધારો થશે, જેના પરિણામે તાપમાન ઘટશે અને આકાશમાં વાદળો છવાયેલા રહેશે.
વરસાદનો દોર ક્યારે શરૂ થશે?
અંબાલાલ પટેલની આગાહી મુજબ, વરસાદનો આ તબક્કો બે ભાગમાં વહેંચાયેલો હોઈ શકે છે. પ્રથમ તબક્કામાં, ૩૦ ઓક્ટોબરથી ૩ નવેમ્બરની વચ્ચે, પૂર્વ ગુજરાતના કેટલાક વિસ્તારોમાં કમોસમી વરસાદ થવાની શક્યતા છે. આ સમયગાળા દરમિયાન આકાશ વાદળછાયું રહેવાની સંભાવના છે.
ખાસ કરીને પૂર્વ પટ્ટાના વિસ્તારોમાં, જેમાં પંચમહાલ અને છોટા ઉદેપુર જિલ્લાનો સમાવેશ થાય છે, ત્યાં હળવો વરસાદ પડી શકે છે. આ સમય દરમિયાન, ખેડૂતો માટે ખુલ્લામાં પડેલા પાકને સુરક્ષિત કરી લેવો અત્યંત આવશ્યક છે.
વધુમાં, તહેવારોના માહોલ વચ્ચે પણ પવનની ગતિ વધતી જશે. પવન ફૂંકાવાને કારણે તાપમાનમાં ઘટાડો થશે, પરંતુ કમોસમી વરસાદની આશંકાને કારણે ખેડૂતો ચિંતિત છે.
૧૨ થી ૧૪ નવેમ્બર દરમિયાન ક્યાં વરસાદ પડશે?
નવા વર્ષની શરૂઆત સાથે જ વરસાદનો બીજો રાઉન્ડ શરૂ થઈ શકે છે. ૧૨ થી ૧૪ નવેમ્બરના સમયગાળા દરમિયાન દક્ષિણ ગુજરાત અને સૌરાષ્ટ્રના ખેડૂતો માટે ચિંતાજનક સમાચાર છે; આ દિવસોમાં ભારે પવન સાથે કમોસમી વરસાદ થવાની શક્યતા છે.
દક્ષિણ ગુજરાતના વલસાડ, નવસારી અને સુરત જિલ્લાઓમાં વરસાદી ઝાપટાં પડવાની પ્રબળ શક્યતા છે. આ દરમિયાન, સૌરાષ્ટ્રના અમરેલી, ભાવનગર અને જૂનાગઢ જેવા વિસ્તારોમાં પણ કમોસમી વરસાદની આગાહી કરવામાં આવી છે.
આ ઉપરાંત, રાજ્યના અન્ય ભાગોમાં પણ હવામાનની સ્થિતિ બદલાવાની શક્યતા છે. અંબાલાલ પટેલે કચ્છ તેમજ ઉત્તર ગુજરાતના સાબરકાંઠા અને અરવલ્લી જિલ્લાઓમાં હળવાથી મધ્યમ વરસાદની આગાહી કરી છે.
૧૮ નવેમ્બર પછી વધુ એક ચક્રવાતનું જોખમ
હાલના ચક્રવાતની અસર સંપૂર્ણપણે શમે તે પહેલાં જ, ગુજરાત પર વધુ એક સંકટ તોળાઈ રહ્યું છે. અંબાલાલ પટેલના જણાવ્યા અનુસાર, ૧૮ નવેમ્બર પછી બંગાળની ખાડીમાં એક નવી હવામાન પ્રણાલી સક્રિય થવાની શક્યતા છે.
એવી પ્રબળ શક્યતા છે કે આ પ્રણાલી એક ગંભીર ચક્રવાતમાં ફેરવાઈ શકે છે. જો આ નવું ચક્રવાત સર્જાય છે, તો નવેમ્બરના અંત સુધી હવામાન અસ્થિર રહેશે, જેના કારણે કૃષિ પ્રવૃત્તિઓમાં નોંધપાત્ર વિક્ષેપ પડી શકે છે.
ટૂંકમાં, આગામી નવેમ્બર મહિનો ખેડૂતો માટે ખૂબ જ સાવચેતી રાખવાનો સમય છે. જે ખેડૂતો હાલમાં શિયાળુ પાકની વાવણી અને ખરીફ પાકની કાપણીમાં વ્યસ્ત છે, તેમણે હવામાનની આ આગાહીને ધ્યાનમાં રાખીને જ પોતાની પ્રવૃત્તિઓનું આયોજન કરવું હિતાવહ છે.